Một vài chấm mốc nhỏ ở góc tường hoặc phía sau tủ thường khiến chúng ta muốn lấy khăn lau ngay cho sạch. Nếu vết mốc chỉ nằm trên một khu vực nhỏ, bề mặt tường vẫn chắc và nguyên nhân gây ẩm đã được kiểm soát, đây có thể là trường hợp bạn xử lý tại nhà mà chưa cần làm gì quá phức tạp.
Nhưng cách xử lý tường bị mốc không chỉ nằm ở việc dùng thứ gì để lau. Nếu bề mặt vẫn tiếp tục ẩm, vết mốc có thể sạch hôm nay rồi xuất hiện trở lại sau một thời gian.
Vì vậy, thay vì thử lần lượt giấm, baking soda, Javen hay nhiều “mẹo trị mốc” khác, hãy đi theo một trình tự đơn giản hơn: kiểm tra tình trạng tường → xử lý nguồn ẩm → làm sạch phần mốc nhẹ → để bề mặt khô → quan sát xem mốc có quay trở lại hay không.
Điều quan trọng trước tiên là xác định xem vết mốc trước mặt bạn có thực sự nằm trong phạm vi có thể tự xử lý hay không.
Trước khi xử lý tường bị mốc, hãy nhìn mức độ của vấn đề
Một vài chấm hoặc mảng mốc nhỏ trên bề mặt khác với một bức tường đã bong sơn, ẩm kéo dài hoặc mốc lan ra diện rộng.
Nếu tường vẫn chắc, không liên tục ướt và vết mốc chỉ nằm ở một khu vực nhỏ, bạn có thể bắt đầu bằng việc xử lý bề mặt và theo dõi lại.
Nhưng nếu sơn đang phồng hoặc bong nhiều, nước liên tục xuất hiện, mốc lan rộng hay một khu vực cứ ẩm trở lại dù thời tiết đã khô, việc lau sạch phần nhìn thấy chưa phải là bước quan trọng nhất.
Lúc này nên tìm nguồn gây ẩm trước.
Nếu chưa biết tường đang ẩm do mùa nồm, nước mưa, rò rỉ hay một nguồn ẩm cục bộ, bài “Tường nhà bị ẩm mốc: Cách xác định nguyên nhân trước khi xử lý” sẽ giúp bạn khoanh vùng vấn đề trước khi tiếp tục.
Không cần xác định chính xác mọi thứ nằm phía sau bức tường. Điều cần tránh là tường vẫn đang nhận thêm hơi ẩm hoặc nước nhưng chúng ta liên tục lau mốc ở phía ngoài.
Đừng làm sạch khi bề mặt vẫn còn ướt
Giả sử vết mốc xuất hiện trong một đợt nồm và cả căn phòng đều đang ẩm. Lau sạch mốc rồi để bức tường tiếp tục trong môi trường ẩm cao không giải quyết được điều kiện khiến mốc phát triển.
Tương tự, nếu nước đang thấm vào sau mỗi trận mưa, việc tẩy vết mốc trước khi nguồn nước được xử lý cũng chỉ tác động vào phần nhìn thấy.
EPA xem kiểm soát độ ẩm là phần quan trọng trong việc kiểm soát nấm mốc: nếu có vấn đề về nước hoặc độ ẩm, nguồn đó cần được xử lý thay vì chỉ làm sạch bề mặt.
Với trường hợp liên quan đến nồm, hãy ưu tiên đưa độ ẩm trong phòng về mức dễ kiểm soát hơn và để bề mặt khô. Nếu cần hướng dẫn chi tiết hơn, bạn có thể xem bài “Cách giảm độ ẩm trong nhà vào mùa nồm mà không làm phòng bí bách”.
Còn nếu dấu hiệu nghiêng về rò rỉ hoặc nước từ bên ngoài, nên xử lý nguồn nước trước khi nghĩ đến việc làm đẹp lại bức tường.
Chuẩn bị khu vực trước khi bắt đầu làm sạch
Không cần biến việc xử lý vài đốm mốc thành một dự án sửa nhà, nhưng cũng không nên chà mốc một cách tùy tiện.
Trước khi bắt đầu, hãy dời những đồ vật nằm sát khu vực cần xử lý nếu có thể. Nếu mốc nằm sau tủ, việc kéo tủ ra còn giúp bạn nhìn được phạm vi thực tế thay vì chỉ xử lý phần đang lộ ra ngoài.
Giữ khu vực thông thoáng theo hướng dẫn của sản phẩm vệ sinh mà bạn sử dụng và tránh để trẻ nhỏ hoặc vật nuôi ở sát nơi đang làm sạch.
Khi tiếp xúc với mốc, CDC khuyến nghị sử dụng các biện pháp bảo vệ phù hợp như găng tay, bảo vệ mắt và khẩu trang phù hợp trong quá trình làm sạch.
Một nguyên tắc đơn giản ở đây là đừng tạo thêm bụi hoặc phát tán phần mốc nhiều hơn mức cần thiết.
Chúng ta chỉ đang xử lý một khu vực nhỏ trên bề mặt, không phải cạo cả bức tường.
Làm sạch vết mốc nhẹ trên bề mặt
Bạn có thể bắt gặp rất nhiều cách tẩy mốc bằng giấm, baking soda, Javen, oxy già hoặc các dung dịch chuyên dụng. Với một vài vết mốc nhỏ, không nhất thiết phải thử lần lượt tất cả.
Nếu bề mặt có thể vệ sinh được, hãy chọn phương pháp phù hợp với vật liệu và làm theo hướng dẫn của sản phẩm đang sử dụng. Với các bề mặt cứng có thể làm sạch, EPA hướng dẫn làm sạch mốc bằng nước và chất tẩy rửa, sau đó làm khô hoàn toàn.
Điều cần thận trọng hơn là không tự pha trộn nhiều loại hóa chất với nhau.
Đặc biệt, không trộn thuốc tẩy chứa chlorine với ammonia hoặc các chất tẩy rửa khác vì có thể tạo ra khí nguy hiểm. CDC cũng đưa ra cảnh báo rõ ràng về việc này.
Nếu sử dụng dung dịch tẩy mốc thương mại, hãy đọc hướng dẫn trên nhãn về bề mặt sử dụng, thời gian tiếp xúc, thông gió và biện pháp bảo vệ. Không cần tự tăng nồng độ với suy nghĩ “mạnh hơn sẽ sạch hơn”.
Ở bước này, mục tiêu chỉ là làm sạch phần mốc nhẹ trên bề mặt, không cố xử lý những gì có thể đang nằm sâu bên trong tường.
Sau khi làm sạch, để tường khô hoàn toàn
Đây là bước khá dễ bị bỏ qua.
Vết mốc vừa biến mất có thể tạo cảm giác công việc đã xong, nhưng bề mặt còn ẩm vẫn tạo điều kiện để vấn đề quay trở lại.
Sau khi vệ sinh, hãy để khu vực khô. Nếu căn phòng đang trong mùa nồm, tiếp tục kiểm soát độ ẩm. Nếu khu vực nằm sau một món đồ lớn, đừng vội kê đồ trở lại sát đúng vị trí cũ.
Bạn cũng không cần sơn phủ ngay chỉ vì màu tường sau khi vệ sinh chưa đẹp.
EPA khuyến nghị không sơn hoặc trám phủ lên bề mặt đang mốc; bề mặt cần được làm sạch và khô trước.
Một bức tường sạch nhưng chưa đẹp trong vài ngày vẫn tốt hơn việc che nó lại khi chưa biết tình trạng ẩm đã thực sự dừng hay chưa.
Đừng kê đồ trở lại đúng như trước nếu đó là nơi mốc thường xuất hiện
Nếu mốc nằm ở góc khuất hoặc phía sau tủ, sau khi làm sạch hãy nhìn cả cách khu vực đó đang được sử dụng.
Một chiếc tủ lớn kê sát vào bức tường lạnh có thể khiến không khí phía sau khó lưu thông hơn. Trong căn phòng vốn có độ ẩm cao, đây có thể trở thành nơi giữ ẩm lâu hơn những bề mặt thoáng.
Không cần kéo toàn bộ đồ nội thất ra giữa phòng. Nhưng nếu có thể, hãy để một khoảng trống hợp lý và thỉnh thoảng kiểm tra khu vực phía sau.
Nếu vấn đề xảy ra chủ yếu trong những ngày nồm, việc kiểm soát độ ẩm của cả căn phòng vẫn quan trọng hơn việc chỉ chăm sóc riêng một góc tường.
Sau khi xử lý, hãy quan sát đúng vị trí đó
Không cần kiểm tra bức tường mỗi ngày. Chỉ cần nhớ vị trí đã xử lý và nhìn lại sau một khoảng thời gian, đặc biệt sau những điều kiện trước đây thường làm mốc xuất hiện, chẳng hạn một đợt nồm hoặc vài ngày mưa.
Nếu bề mặt vẫn khô và mốc không nhanh chóng quay trở lại, bạn có thể tiếp tục duy trì điều kiện hiện tại.
Nhưng nếu đúng vị trí đó lại xuất hiện mốc dù vừa được làm sạch, đừng đơn giản lặp lại quy trình tẩy mốc lần thứ hai, thứ ba rồi thứ tư.
Lúc này, câu hỏi nên chuyển từ:
“Dùng gì để tẩy mốc mạnh hơn?”
sang:
“Tại sao vị trí này vẫn tiếp tục bị ẩm?”
Khi đó, tìm nguồn gây ẩm sẽ hữu ích hơn việc thử thêm một chất tẩy khác.
Khi nào không nên tiếp tục tự xử lý tường bị mốc?
Một vài đốm mốc trên bề mặt và một khu vực mốc lan rộng hoặc liên tục tái phát không phải cùng một vấn đề.
Nên cân nhắc dừng việc tự xử lý nếu mốc xuất hiện trên diện rộng, tường liên tục ướt, lớp sơn hoặc vật liệu đã hư hỏng đáng kể, nghi ngờ có nước rò rỉ phía trong hoặc mốc quay trở lại nhiều lần dù điều kiện ẩm đã được kiểm soát.
EPA sử dụng khoảng 10 ft² (xấp xỉ 0,9 m²) như một mốc tham khảo trong hướng dẫn về xử lý nấm mốc: với nhiều trường hợp nhỏ hơn, người dùng có thể tự xử lý; còn phạm vi lớn hơn hoặc những tình huống có hư hại do nước đáng kể cần được đánh giá thận trọng hơn. Đây không phải một ranh giới tuyệt đối cho mọi ngôi nhà.
Nếu nghi ngờ nguyên nhân nằm trong đường ống, lớp chống thấm hoặc kết cấu, không cần tự tháo hay đục tường để tìm cho bằng được.
Với những trường hợp như vậy, nên để người có chuyên môn kiểm tra nguyên nhân trước khi tiếp tục xử lý bề mặt.
Cách xử lý tường bị mốc không dừng ở việc làm sạch vết mốc
Với một vết mốc nhẹ, mọi thứ không cần quá phức tạp.
Hãy kiểm soát nguồn ẩm trước, làm sạch phần mốc bằng phương pháp phù hợp rồi để bề mặt khô. Sau đó, cho bức tường một chút thời gian và quan sát lại.
Nếu mốc nhanh chóng xuất hiện đúng chỗ cũ, đừng vội tìm một chất tẩy mạnh hơn.
Khi đó, chính việc mốc quay trở lại đã là một dấu hiệu đáng để bạn tìm sâu hơn vào nguồn gây ẩm.
